Thị trường của ngành vật liệu xây dựng đang có xu hướng giảm đáng kể, tồn kho tăng cao khiến các doanh nghiệp của ngành này gặp nhiều khó khăn. Ngoài ra, số lượng hàng nhập ngoại các chủng loại vẫn tiếp tục tăng khiến cho sự cạnh tranh về giá ngày càng khốc liệt hơn.

 
Vừa qua, Bộ Xây dựng đã có buổi làm việc với các hiệp hội và doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng để tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp ngành này. Và những giải pháp được đưa ra là tiếp tục quản lý có hiệu quả lĩnh vực vật liệu xây dựng, rà soát lại quy hoạch xi măng; Kiểm soát đầu tư phát triển vật liệu xây dựng, tập trung phát triển vật liệu xây dựng mới, chọn doanh nghiệp có năng lực, kinh nghiệm trong đầu tư phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ, cơ khí, ngành công nghệ vật liệu mới; rồi tiếp tục đẩy mạnh cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nước.
Thống kê số liệu cho thấy, thời gian qua, các doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng, từ thép, xi măng, gạch cho đến gốm sứ đều phải chủ động giảm công suất, nhưng lượng hàng tồn kho vẫn không hề giảm. Trong khi lượng tồn kho xi măng đã về ngưỡng an toàn (khoảng 1,5 triệu tấn), thì ngành thép đang ở mức báo động (gần 400 nghìn tấn).
Về phía các doanh nghiệp, hiện lượng hàng tồn kho của ngành gốm sứ xây dựng đã tăng lên 20%, gạch ốp lát với hơn 40 triệu m2 và hơn 1 triệu sản phẩm sứ vệ sinh, tương đương khoảng hơn 3.000 tỷ đồng. Gạch bê tông khí chưng áp (AAC) cũng rơi vào khó khăn với 12 nhà máy có công suất thiết kế 1,5 triệu m3/năm, nhưng chỉ sản xuất có 15% công suất và tiêu thụ chỉ đạt 15% lượng sản xuất. Ngành kính cũng không khá hơn.
Trong khi đầu ra khó khăn, các doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng lại phải chịu thêm gánh nặng đầu vào khi giá nhiên liệu, điện, than, xăng… đều tăng; lãi suất ngân hàng vẫn ở mức cao...
Theo nhận định của các chuyên gia, lượng tồn kho lớn, kinh doanh thua lỗ khiến nhiều doanh nghiệp sản xuất cầm chừng hoặc dừng sản xuất, thậm chí đứng bên bờ vực phá sản.
Trước những khó khăn trên, thì các doanh nghiệp đều kiến nghị lên Chính phủ cần có biện pháp tháo gỡ những khó khăn cho thị trường bất động sản, để khơi thông đầu ra. Ngoài ra, Chính phủ cũng cần giảm lãi suất vay, giảm thuế VAT, đồng thời phải có biện pháp chống hàng nhập lậu, rà soát và bổ sung các hàng rào kỹ thuật để hạn chế nhập khẩu sản phẩm vật liệu xây dựng trong nước đang  dư thừa.
Đại diện Tổng công ty Công nghiệp Xi măng Việt Nam đã kiến nghị, là nên nới rộng hạn mức vay cho ngành xi măng, bởi suất đầu tư cho xi măng quá lớn. Hiện sản xuất và tiêu thụ xi măng chỉ đạt 70 - 75% công suất thiết kế.
Theo Chủ tịch Hiệp hội Xi măng Việt Nam cho biết, hiện hiệp hội có 4 kiến nghị là giảm lãi suất, giãn nợ, khoanh nợ và giảm thuế VAT xuống còn 5%, Chính phủ đã giải quyết 3 kiến nghị, còn việc giảm thuế VAT xuống còn 5% vẫn chưa được chấp nhận. Chính phủ đã quy định ngành than phải bán cho xi măng dưới 10% giá xuất khẩu, nhưng hiện giá than bán cho xi măng cao hơn giá xuất khẩu. Không riêng gì ngành xi măng, mà ngành thép và kính cũng có kiến nghị giảm 5% thuế VAT.
Từ những kiến nghị của các hiệp hội và doanh nghiệp vật liệu xây dựng, thì Thứ trưởng của Bộ Xây dựng cho biết, bên cạnh những giải pháp dài hạn như xem xét lại quy hoạch, xây dựng chiến lược xuất khẩu vật liệu xây dựng… thì biện pháp trước mắt để giúp các doanh nghiệp vật liệu xây dựng vượt qua khó khăn là giảm thuế, giảm lãi vay, chống hàng lậu…
vlxd