Việc sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường, gọi chung là vật liệu xanh, đang trở thành xu hướng tất yếu và là mục tiêu hướng tới của ngành công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng.

Để đạt được mục tiêu này, các sản phẩm vật liệu xây dựng phải đáp ứng được hai yêu cầu: tiêu tốn ít năng lượng sản xuất, tiết kiệm điện năng tiêu thụ khi sử dụng.
Các chuyên gia khẳng định, việc sử dụng các vật liệu xây dựng truyền thống đang tác động xấu đến môi trường. Do đó, vấn đề của ngành xây dựng là phải ưu tiên phát triển các loại vật liệu mới thân thiện môi trường, đảm bảo cho sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

Sản xuất vật liệu xây dựng không nung
Theo phân tích, vật liệu xây dựng truyền thống gây ra nhiều hệ lụy như mất đất nông nghiệp, gia tăng khí thải, hiệu ứng nhà kính và các loại khí thải độc hại cho môi trường. Cụ thể, cứ 1 tỷ viên gạch nung quy chuẩn sẽ tiêu tốn khoảng 1,5 triệu m3 đất được khai thác ở độ sâu khoảng 2 m, tương đương với 75 ha đất nông nghiệp. Cùng đó, việc dùng than làm nhiên liệu đốt còn gây ra hiệu ứng nhà kính và các khí thải độc hại khác gây ô nhiễm môi trường. 
Tính trong năm 2020, nhu cầu sử dụng gạch nung của Việt Nam khoảng 42 tỷ viên. Như vậy, số liệu trên sẽ tăng lên rất rất nhiều. Do đó, cần phải dần thay thế loại vật liệu xây dựng truyền thống này.
Chương trình phát triển vật liệu xây dựng không nung được Chính phủ phê duyệt cũng giao chỉ tiêu đến năm 2020 đặt mục tiêu phát triển sản xuất và sử dụng vật liệu xanh thay thế gạch đất sét nung đạt tỷ lệ từ 30 - 40%.
Tuy nhiên, tại Việt Nam, do các rào cản về công nghệ, khoa học khiến cho vật liệu xanh chưa được phát triển rộng rãi. Bộ Xây dựng nhận định, mặc dù ngành vật liệu xây dựng những năm qua đã đạt được một số bước tiến nhất định, song sản xuất của Việt Nam vẫn chưa thực sự bền vững, còn bộc lộ những vấn đề bất cập cần được nghiên cứu khắc phục.
Vụ trưởng Vụ Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) chia sẻ, hiện đã có nhiều chính sách, Nghị định nhằm khuyến khích phát triển các loại vật liệu thân thiện môi trường. Theo đó, Nhà nước khuyến khích và tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân nghiên cứu phát triển, ứng dụng khoa học và công nghệ, đầu tư sản xuất vật liệu xây dựng tiết kiệm tài nguyên khoáng sản, tiết kiệm năng lượng, thân thiện với môi trường; đồng thời có chính sách ưu đãi và hỗ trợ đầu tư.
Nhiều nhà máy đã sản xuất ngói lợp không nung, cát nghiền, cốt liệu tái chế từ nguồn phế thải công nghiệp. Ngoài ra, còn rất nhiều vật liệu xây dựng khác sử dụng phế thải công nghiệp tro, xỉ nhiệt điện như: xi măng, gạch bê tông lát hè, gạch đất sét nung, bê tông trộn sẵn… để giảm tỷ lệ sử dụng vật liệu thiên nhiên, tiết kiệm tài nguyên.
GLK